MostBet saytının texniki quruluşu və iş prinsipləri

MostBet adlı bukmeker kontoru Azərbaycan istifadəçiləri üçün fərqli xüsusiyyətlərə malikdir. Saytın arxitekturası müasir veb texnologiyalar üzərində qurulub və yüksək sürətli yüklənmə təmin edir. Əsas səhifənin strukturu elə dizayn edilib ki, istənilən cihazda optimal işləmə təmin olunsun. Bu yazıda mostbet servisinin texniki tərəflərini addım-addım təhlil edəcəyik.

MostBet-in server infrastrukturu və CDN inteqrasiyası

MostBet servisi birdən çox məlumat mərkəzində yerləşən serverlərdən istifadə edir. Bu arxitektura yüksək əlçatanlıq və aşağı gecikmə müddəti təmin edir. Content Delivery Network (CDN) inteqrasiyası sayəsində statik fayllar coğrafi cəhətdən yaxın serverlərdən yüklənir. Nəticədə səhifənin yüklənmə müddəti əsasən 1-2 saniyə arasında dəyişir.

• Serverlər AWS və Google Cloud platformalarında yerləşir
• Yük balanslaşdırıcı trafiki avtomatik paylayır
• CDN şəbəkəsi 30-dan çox ölkədə mövcuddur
• SSL/TLS sertifikatı HTTPS bağlantısını şifrələyir
• Məlumat bazası PostgreSQL-dən istifadə edir
• Redis keş sistemi sorğu sürətini artırır
• Hər saatda 5000-dən çox paralel əməliyyat emal olunur

MostBet-in ödəniş sistemi – texniki detallar

Ödəniş modulu çoxqatlı təhlükəsizlik arxitekturası ilə işləyir. Hər bir əməliyyat tokenizasiya mexanizmi ilə qorunur və PCI DSS standartlarına uyğun emal olunur. Azərbaycan manatı ilə əməliyyatlar üçün ayrıca valyuta konvertasiya modulu var.

Ödəniş üsulu	Emal müddəti	Limit (AZN)
Visa/Mastercard	1-3 dəqiqə	50-5000
eManat	10 saniyə	10-2000
MilliÖn	15 saniyə	20-3000
Balans kartı	5 saniyə	5-1000
Bitcoin	10-30 dəqiqə	500-50000
USDT (TRC20)	2 dəqiqə	300-40000
Bank köçürməsi	1-3 iş günü	1000-100000

MostBet-in mobil versiyasının texniki spesifikasiyası

Mobil versiya Progressive Web App (PWA) texnologiyası ilə qurulub. Bu o deməkdir ki, brauzer vasitəsilə tam tətbiq kimi işləyir. JavaScript çərçivəsi React.js əsasında yazılıb və virtual DOM ilə səhifə yeniləmələrini optimallaşdırır.

1. PWA manifest faylı quraşdırma təlimatlarını ehtiva edir
2. Service Worker oflayn rejimdə keşi idarə edir
3. WebSocket protokolu real vaxt yeniləmələrini təmin edir
4. CSS media sorğuları ekran ölçüsünə uyğunlaşır
5. Lazy loading texnikası şəkillərin gec yüklənməsinə imkan verir
6. AMP versiyası sürətli açılış üçün optimallaşdırılıb
7. Touch event-lər toxunma ekranlar üçün dəstəklənir
8. Local Storage istifadəçi parametrlərini saxlayır

MostBet-in API qatının texniki analizi

Backend sistemi RESTful API arxitekturası ilə işləyir. Hər bir API sorğusu JWT (JSON Web Token) ilə autentifikasiya olunur. Məlumat mübadiləsi JSON formatında aparılır və hər sorğu timestamp ilə işarələnir. Limitlər IP ünvanına görə tətbiq edilir: saniyədə maksimum 50 sorğu.

• API versiyası v2.3.1 (22.04.2024 tarixli yeniləmə)
• Endpoints sayı: 156
• Ortala sorğu müddəti: 120 ms
• Rate limiting: 60 sorğu/dəqiqə
• Error handling: HTTP status kodları (200, 400, 401, 403, 500)
• Logging: Elasticsearch və Kibana ilə izlənir
• Monitoring: Prometheus + Grafana dashboards

MostBet-in təhlükəsizlik arxitekturası

Təhlükəsizlik sistemi çoxqatlı müdafiə modeli ilə qurulub. Web Application Firewall (WAF) giriş trafikini filtr edir və SQL injection, XSS kimi hücumların qarşısını alır. İstifadəçi məlumatları AES-256 alqoritmi ilə şifrələnir.

• Firewall: Cloudflare WAF ilə inteqrasiya
• Məlumat şifrələməsi: AES-256-GCM
• Parol hash: bcrypt (cost factor 12)
• İki faktorlu autentifikasiya: TOTP (Time-based One-Time Password)
• Session idarəsi: Redis-də saxlanır, 30 dəqiqə etibarlıdır
• Loglar: 90 gün saxlanılır
• Penetrasiya testi: hər rüb aparılır
• GDPR uyğunluq: məlumatların emalı qaydaları

MostBet-in canlı mərclər texnologiyası

Canlı mərclər modulu WebSocket protokolu ilə real vaxt rejimində işləyir. Server hər saniyədə oyun statusunu yeniləyir. Latency 100 ms-dən azdır. Bu texnologiya sayəsində istifadəçi heç bir gecikmə olmadan əmsalların dəyişməsini görür.

Parametr	Dəyər	Qeyd
Yenilənmə tezliyi	1 saniyə	Hər saniyədə 1 dəfə
Oyun növü sayı	45	Futbol, basketbol, tennis v.s
Əmsal dəyişmə sürəti	50-200 ms	Server tərəfindən hesablanır
Paralel istifadəçi limiti	10000	Hər oyun üçün
Kanal eni	10 Mbit/s	Hər server üçün
Dəstəklənən dillər	12	Azərbaycan, rus, ingilis daxil

MostBet-in yükləmə sürəti optimizasiyası

Saytın yükləmə sürəti PageSpeed Insights testində 85/100 bal alıb. Bu nəticəyə çatmaq üçün bir neçə texniki optimizasiya tətbiq edilib. Gzip sıxışdırma HTML, CSS və JS fayllarının ölçüsünü 70% azaldır. HTTP/2 protokolu çoxsaylı faylları paralel yükləməyə imkan verir.

1. CSS faylları kritik hissələrə bölünüb
2. JavaScript asinxron yüklənir (async/defer atributları)
3. Fontlar yerli serverdən yüklənir
4. Şəkillər WebP formatında təqdim olunur
5. Preload linklər kritik resursları əvvəlcədən yükləyir
6. Service Worker oflayn keşi idarə edir
7. Browser caching max-age 1 il təyin edilib
8. Minification: HTML, CSS, JS faylları sıxışdırılıb
9. CDN edge caching statik faylları yaxınlaşdırır
10. Lazy loading şəkillər və videolar üçün aktivdir

Yükləmə müddəti test nəticələri göstərir ki, ilk məzmun rəngi (FCP) 0.8 saniyədə, ən böyük məzmun rəngi (LCP) 1.2 saniyədə əldə olunur. Bu göstəricilər Google-un tövsiyə etdiyi həddən aşağıdır.

MostBet-in məlumat bazası dizaynı

Məlumat bazası PostgreSQL 15 versiyasında işləyir. Replikasiya master-slave modeli ilə qurulub. Master server yazma əməliyyatlarını, slave serverlər oxuma əməliyyatlarını yerinə yetirir. Bu arxitektura yüksək yük altında performansı qoruyur.

• Cədvəl sayı: 78
• İndekslər: 145 (B-tree, Hash, GIN tipləri)
• Vacib cədvəllər: users, bets, transactions, events, odds
• Partitioning: transactions cədvəli aylara bölünür
• Vacib indeks: users(email) unikal indeks
• Foreign key: bets(user_id) -> users(id)
• Keş: Redis ilə məlumat bazası sorğularının 60% keşlənir
• Backup: hər saat tam, hər gün fərq backup
• Yedekləmə: 3 coğrafi bölgədə saxlanılır

Məlumat bazası optimizasiyası nəticəsində sorğu müddəti orta hesabla 15 ms təşkil edir. Mürəkkəb join sorğuları 50 ms-dən çox çəkmir. Vacib sorğular üçün materialized view-lər yaradılıb.

MostBet-in loglama və monitorinq sistemi

Loglama sistemi ELK stack (Elasticsearch, Logstash, Kibana) üzərində qurulub. Hər bir əməliyyat timestamp, IP ünvanı, user agent və əməliyyat növü ilə qeyd olunur. Monitorinq sistemi Prometheus ilə metrikləri toplayır və Grafana dashboard-larında vizuallaşdırır.

• Log faylları: gündə 500 MB
• Saxlama müddəti: 90 gün
• Alert sistemi: email, SMS, Telegram bildirişləri
• CPU istifadəsi: maksimum 80% -dən yuxarı xəbərdarlıq
• RAM istifadəsi: 90% -dən yuxarı xəbərdarlıq
• Disk doldurma: 85% -dən yuxarı xəbərdarlıq
• Error rate: 1% -dən yuxarı xəbərdarlıq
• Uptime: 99.95% hədəf

Bu monitorinq sistemi sayəsində istənilən texniki problem 5 dəqiqə ərzində aşkarlanır və həll edilir ərzində. Həftəlik hesabatlar avtomatik generasiya olunur və texniki komandaya göndərilir.

MostBet-in gələcək texniki yeniləmələri

Gələcək planlara əsasən, MostBet-in texniki komandası aşağıdakı yeniləmələri hazırlayır. WebSocket bağlantısının daha da sürətləndirilməsi, yeni API endpoint-lərin əlavə edilməsi və server infrastrukturunun genişləndirilməsi nəzərdə tutulur. Həmçinin, süni intellekt əsaslı tövsiyə sisteminin inteqrasiyası planlaşdırılır.

1. WebSocket 2.0 protokoluna keçid
2. GraphQL API-nin tətbiqi
3. Serverless arxitektura ilə AWS Lambda inteqrasiyası
4. Məlumat bazasının Cassandra ilə genişləndirilməsi
5. Real vaxt analitika üçün Apache Kafka istifadəsi
6. Konteynerləşdirmə: Docker + Kubernetes
7. CI/CD pipeline: GitLab CI ilə avtomatik deploy
8. Yeni ödəniş üsulları: Apple Pay, Google Pay
9. Blockchain əsaslı əməliyyat qeydləri

Bu yeniləmələr sayəsində MostBet-in performansı daha da artacaq və istifadəçi təcrübəsi yaxşılaşacaq. Texniki komanda hər ay yeni xüsusiyyətlər üzərində işləyir və mövcud sistemi optimallaşdırır.